2018.

Osnovne relacije između trigonometrijskih funkcija

TEKST ZADATKA

Ako je tgα+ctgα=3, \text{tg} \, \alpha + \text{ctg} \, \alpha = 3 , odrediti: tg3αctg3α. \text{tg}^3 \, \alpha - \text{ctg}^3 \, \alpha .


REŠENJE ZADATKA

Prvo ćemo kvadrirati dati izraz tgα+ctgα=3 \text{tg} \, \alpha + \text{ctg} \, \alpha = 3 kako bismo odredili vrednost izraza tg2α+ctg2α. \text{tg}^2 \, \alpha + \text{ctg}^2 \, \alpha . Koristimo identitet tgαctgα=1. \text{tg} \, \alpha \cdot \text{ctg} \, \alpha = 1 .

(tgα+ctgα)2=32tg2α+2tgαctgα+ctg2α=9tg2α+2(1)+ctg2α=9tg2α+ctg2α=7(\text{tg} \, \alpha + \text{ctg} \, \alpha)^2 = 3^2 \\ \text{tg}^2 \, \alpha + 2 \text{tg} \, \alpha \text{ctg} \, \alpha + \text{ctg}^2 \, \alpha = 9 \\ \text{tg}^2 \, \alpha + 2(1) + \text{ctg}^2 \, \alpha = 9 \\ \text{tg}^2 \, \alpha + \text{ctg}^2 \, \alpha = 7

Sada računamo vrednost izraza (tgαctgα)2 (\text{tg} \, \alpha - \text{ctg} \, \alpha)^2 koristeći prethodno dobijeni rezultat.

(tgαctgα)2=tg2α2tgαctgα+ctg2α(tgαctgα)2=(tg2α+ctg2α)2(1)(tgαctgα)2=72=5(\text{tg} \, \alpha - \text{ctg} \, \alpha)^2 = \text{tg}^2 \, \alpha - 2 \text{tg} \, \alpha \text{ctg} \, \alpha + \text{ctg}^2 \, \alpha \\ (\text{tg} \, \alpha - \text{ctg} \, \alpha)^2 = (\text{tg}^2 \, \alpha + \text{ctg}^2 \, \alpha) - 2(1) \\ (\text{tg} \, \alpha - \text{ctg} \, \alpha)^2 = 7 - 2 = 5

Iz prethodnog koraka sledi da je razlika tangensa i kotangensa koren broja 5. Uzimamo u obzir obe mogućnosti.

tgαctgα=±5\text{tg} \, \alpha - \text{ctg} \, \alpha = \pm \sqrt{5}

Koristimo formulu za razliku kubova a3b3=(ab)(a2+ab+b2) a^3 - b^3 = (a - b)(a^2 + ab + b^2) da bismo izračunali traženi izraz.

tg3αctg3α=(tgαctgα)(tg2α+tgαctgα+ctg2α)\text{tg}^3 \, \alpha - \text{ctg}^3 \, \alpha = (\text{tg} \, \alpha - \text{ctg} \, \alpha)(\text{tg}^2 \, \alpha + \text{tg} \, \alpha \text{ctg} \, \alpha + \text{ctg}^2 \, \alpha)

Zamenjujemo poznate vrednosti tg2α+ctg2α=7, \text{tg}^2 \, \alpha + \text{ctg}^2 \, \alpha = 7 , tgαctgα=1 \text{tg} \, \alpha \text{ctg} \, \alpha = 1 i tgαctgα=±5 \text{tg} \, \alpha - \text{ctg} \, \alpha = \pm \sqrt{5} u formulu.

tg3αctg3α=(±5)(7+1)tg3αctg3α=±85\text{tg}^3 \, \alpha - \text{ctg}^3 \, \alpha = (\pm \sqrt{5})(7 + 1) \\ \text{tg}^3 \, \alpha - \text{ctg}^3 \, \alpha = \pm 8\sqrt{5}

Balkan Tutor Sva Prava Zadržana © 2026

Politika privatnosti