2567.

Trigonometrijske funkcije poluugla

TEKST ZADATKA

Naći bez upotrebe računskih pomagala vrednost izraza: sin15 \sin 15^\circ


REŠENJE ZADATKA

Primetimo da je 15 15^\circ polovina ugla od 30. 30^\circ . Koristićemo formulu za sinus polovine ugla:

sinα2=1cosα2| \sin \frac{\alpha}{2} | = \sqrt{\frac{1 - \cos \alpha}{2}}

U našem slučaju, postavljamo α=30, \alpha = 30^\circ , pa je α2=15. \frac{\alpha}{2} = 15^\circ . Prvo definišemo apsolutnu vrednost:

sin15={sin15,za sin150sin15,za sin15<0| \sin 15^\circ | = \begin{cases} \sin 15^\circ, & \text{za } \sin 15^\circ \ge 0 \\ -\sin 15^\circ, & \text{za } \sin 15^\circ < 0 \end{cases}

Pošto se ugao 15 15^\circ nalazi u prvom kvadrantu, sinus tog ugla je pozitivan, pa imamo:

sin15=1cos302\sin 15^\circ = \sqrt{\frac{1 - \cos 30^\circ}{2}}

Znamo da je cos30=32. \cos 30^\circ = \frac{\sqrt{3}}{2} . Zamenom ove vrednosti u izraz dobijamo:

sin15=1322\sin 15^\circ = \sqrt{\frac{1 - \frac{\sqrt{3}}{2}}{2}}

Sređujemo izraz u brojicu pod korenom svođenjem na zajednički imenilac:

sin15=2322=234\sin 15^\circ = \sqrt{\frac{\frac{2 - \sqrt{3}}{2}}{2}} = \sqrt{\frac{2 - \sqrt{3}}{4}}

Korenujemo imenilac i dobijamo:

sin15=232\sin 15^\circ = \frac{\sqrt{2 - \sqrt{3}}}{2}

Da bismo izvukli faktore i pojednostavili dvostruki koren, možemo proširiti razlomak pod korenom sa 2:

sin15=23222=42322\sin 15^\circ = \frac{\sqrt{2 - \sqrt{3}}}{2} \cdot \frac{\sqrt{2}}{\sqrt{2}} = \frac{\sqrt{4 - 2\sqrt{3}}}{2\sqrt{2}}

Primetimo da je 423=(31)2. 4 - 2\sqrt{3} = (\sqrt{3} - 1)^2 . Tada je:

sin15=(31)222=3122\sin 15^\circ = \frac{\sqrt{(\sqrt{3} - 1)^2}}{2\sqrt{2}} = \frac{\sqrt{3} - 1}{2\sqrt{2}}

Racionalizacijom imenioca (množenjem sa 22 \frac{\sqrt{2}}{\sqrt{2}} ) dobijamo konačan rezultat:

sin15=(31)24=624\sin 15^\circ = \frac{(\sqrt{3} - 1)\sqrt{2}}{4} = \frac{\sqrt{6} - \sqrt{2}}{4}

Balkan Tutor Sva Prava Zadržana © 2026

Politika privatnosti